In de studie ging de onderzoeker na waarom in de ene stad de boel in de fik vliegt, terwijl in de andere stad – ondanks de spanningen – alles nog net heel blijft.

Er bleek een cruciaal verschil te zijn tussen plekken waar wel doden vielen en plekken waar dat niet gebeurde. Het verschil werd gemaakt door de leiders van beide gemeenschappen. Als islamitische en hindoeleiders vreemden voor elkaar waren, dan werd bij oplopende spanningen niet meer met elkaar gesproken en vielen er doden. Maar als de lokale gezaghebbende imam en de lokale hindoeleider elkaar kenden en elkaar tijdens een crisis wel wisten te bereiken, dan was de kans op dood en verderf veel kleiner. De vrede van de stad hangt af van local heroes (lokale helden).

Bij ons loopt de temperatuur ook geregeld op. Online staan mensen elkaar soms naar het leven. Bij een inspraakavond over de komst van een azc of de plaatsing van windmolens is de spanning soms om te snijden. En geregeld worden redelijke stemmen overschreeuwd door politieke hooligans. Het komt er bij ons ook steeds meer op aan. Hebben we nog weleens een rustig gesprek met iemand die heel anders is dan wijzelf? Met een hele andere mening dan de onze? Weten we elkaar te vinden als het spannend wordt? En spreken we geloofsgenoten eropaan als zij zich soms misdragen?

Toen ons platteland vergeven was van de omgekeerde vlaggen, ben ik aan heel wat boerentafels aangeschoven. Toen de instroom van Syrische vluchtelingen alleen maar aanzwol, heb ik in heel wat zaaltjes gestaan om daarover het gesprek te voeren. Wat online soms onmogelijk lijkt en in Den Haag steeds moeilijker wordt, dat lukt wel op de plekken waar je elkaar in de ogen kunt kijken. De beste politiek is vaak lokale politiek.

Mijn local hero in Amersfoort is een man die geloof een stem geeft. Als het bij ons in de gemeenteraad spannend wordt, vragen ze hem om de vergadering te leiden. Waar mensen steeds meer tegenover elkaar komen te staan, daar zoekt hij de vrede van de stad. Over een week krijgt hij mijn volle vertrouwen.