Een psychose zette Nienkes leven op haar kop: ‘Stond ik daar verward op Schiphol’
Persoonlijk verhaal
Leestijd: 6 min
Op haar zestiende wordt het leven van Nienke volledig op zijn kop gezet door een psychose. Later krijgt ze de diagnose bipolaire aandoening. “Ik zat helemaal niet te wachten op dat label. Ik wilde vooral zo snel mogelijk weer normaal zijn.” Inmiddels heeft ze de regie over haar leven teruggepakt en deelt ze haar ervaringen in een boek, ‘Leven tussen hoogtes en dieptes’, speciaal voor jongeren. “Ik weet als geen ander hoeveel impact zo’n diagnose heeft.”
Nienke is zestien jaar oud wanneer ze plotseling in een psychose belandt. “Het was een stressvolle periode. Mijn ouders zaten al drie jaar in een scheiding, want ze kwamen er financieel niet uit en ik zat in 5 vwo.” Dat leverde haar veel stress op. Zelf had ze niet door dat ze in de psychose zat en tekenen van manie vertoonde.
Uiteindelijk kwam ze terecht op de gesloten psychiatrie-afdeling van het UMC. “Dat was heel heftig, ik wilde heel graag naar huis. Ik was nog heel zoekende naar mijn identiteit, had net het uitgaan ontdekt en dan zit je ineens achter gesloten deuren. Daar was alles wit en steriel en krijg je te maken met mensen met psychische uitdagingen. Ik zat eerst op de volwassene-afdeling omdat er bij de jeugdafdeling geen plek was en dat heeft wel indruk gemaakt.”
Verward op Schiphol
Op de eerste dag, Nienke is dan nog verward, ontsnapt ze zelfs van de afdeling. “Ik ben met de schoonmaker mee naar buiten gegaan. Stond ik daar verward op Schiphol omdat ik dacht dat ik naar New York ging. De marechaussee heeft mij op Schiphol opgevangen en mij aan de politie overgedragen. Zij hebben mij weer bij het UMC gebracht.”
Als ze later ook in een depressie belandt, wordt de diagnose ‘bipolariteit’ vastgesteld. “Voor mij was alles nieuw, ik had daarvoor zelfs nog nooit met een psycholoog gepraat.” Een traject volgt met een psychiater, veel therapie en medicatie. Ook krijgt ze in een groep voorlichting over de diagnose. Waar die diagnose voor anderen soms voelt als een opluchting, wilde Nienke er niks van weten. “Ik zat er niet op te wachten. Ik wilde gewoon zijn wie ik was.”
Voor mij was alles nieuw, ik had zelfs nog nooit met een psycholoog gepraat.
Langzaam re-integreert ze weer in het leven. “Ik vroeg me af: hoe ben ik weer zo snel mogelijk normaal? Ik schaamde me voor wat ik had meegemaakt.” Gelukkig kan Nienke rekenen op een groot sociaal vangnet. “Ik moest 5 vwo opnieuw doen, maar ik had een fijne mentor die mij begeleidde.” Ook zoeken vriendinnen haar op in het UMC. “Ik ben nooit in de steek gelaten door familie en vrienden.”
Lees verder onder de foto.
Manie en depressie
Bij een bipolaire aandoening wisselen (hypo)manie en depressie zich af, maar er zijn ook stabiele periodes tussendoor. Bij Nienke uit zich dat in “dingen zien die er niet zijn”, ook wel waanideeën genoemd. Deze uiten zich alleen bij een manie met psychotische kenmerken. Bij (hypo)manie hoort onder andere een verhoogde energie. “Ik word rebels, ga snel praten, ik ontken dan dat er iets aan de hand is. Ik heb minder behoefte aan slaap en wil veel dingen plannen.” In een depressieve periode gebeurt het tegenovergestelde. “Ik ben somber, afgevlakt, je kan het vaak aan de stand van mijn ogen zien; dan kijk ik door je heen.”
Hanna Verboom: ‘Iedereen heeft ups en downs. Bij mij kunnen ze extremer zijn’
Tweede psychose
Door therapie en medicatie pakt Nienke weer de regie van haar leven terug. Tot ze – na negen jaar stabiel te zijn geweest – in een tweede psychose belandt. Ze moet afbouwen met medicatie omdat het haar nieren aantast, maar dat gaat niet goed. “Ik was aan het afbouwen, maar door de combinatie van corona, een relatie die uitging en een burn-out op het werk ben ik in een tweede psychose beland.” Omdat ze zo graag wilde dat het afbouwen lukte, bleef ze doorzetten. “Ik dacht dat het afkickverschijnselen waren in plaats van voortekenen voor een psychose. Dat was heftig. Het overvalt je toch ergens.”
Ik dacht dat het afkickverschijnselen waren in plaats van voortekenen voor een psychose.
Inmiddels is Nienke stabiel en om die stabiliteit in haar mentale gezondheid te behouden, is ze constant op zoek naar balans. “Het is voor mij belangrijk dat ik een doel in mijn leven heb, dat ik werk of vrijwilligerswerk heb.” Structuur is belangrijk. “Ik let op mijn slaap en houd mijn stemming bij. Er gaat eigenlijk geen dag voorbij dat ik er niet mee bezig ben.” Hierdoor heeft Nienke geen zorgeloze jeugd gehad. “Daar heb ik wel om moeten rouwen. In therapie hebben we het daar veel over gehad.”
Lees verder onder de foto.
‘Het komt wel goed’
Nu is daar een boek: Leven tussen hoogtes en dieptes. Een praktisch handboek, geschreven voor jongeren, maar ook voor volwassenen interessant. “Ik weet als geen ander wat voor een impact de diagnose heeft. Ik miste op die leeftijd een boek dat enigszins hoopvol was. Je krijgt aan het begin zoveel artsen en behandelaars te spreken die alleen maar zeggen waar je op moet letten. Mij leek het fijn om verhalen te lezen waarin mensen zeggen: het komt wel goed.”
Aan de lezers wil Nienke meegeven: “Ik hoop dat ze zich realiseren dat ze niet de enige zijn. Er hebben echt zoveel mensen mentale uitdagingen. Het is ook belangrijk dat ze zich beseffen dat ze de tijd moeten nemen om de diagnose te omarmen.” Accepteren vindt Nienke een lastig woord. “Ik denk dat je het nooit helemaal kunt accepteren, maar ik hoop wel dat ze meer begrip krijgen en zich niet eenzaam voelen.”
Ik denk dat je het nooit helemaal kunt accepteren.
‘Het leven heeft nog hoop’
Wat helpt Nienke in een lastige periode? “Een verpleegkundige adviseerde mij om in een goede periode een brief aan mezelf te schrijven waarin staat dat het goed komt. Deze pak ik erbij als ik er helemaal doorheen zit.”
Het is een heftig verhaal, beaamt Nienke, maar het is niet allemaal negatief. Het koste haar veel therapiesessies totdat ze dat kon omarmen. “Het is belangrijk dat je weet dat het je iets kan brengen. De bipolaire aandoening heeft mij zoveel zelfinzicht en veerkracht gegeven. Ik kan met tegenslagen omgaan. Ik ben empathisch en kan mij goed inleven in anderen. Het leven heeft nog hoop, je kunt veel bereiken met deze diagnose.”
Danielle heeft een bipolaire stoornis: ‘Ik verloor totaal de realiteit’
